Is IT klaar voor de economische opleving?

Veel organisaties denken niet na over wat ze hun aandeelhouders gaan vertellen wanneer hun huidige bezuinigingen op IT het straks onmogelijk maken te profiteren van economisch herstel. Dat is gek genoeg één van de problemen van deze recessie die het minst discussie oproept.

Gartner verwacht dat vertraagde IT-investeringen kunnen leiden tot een inhaalperiode van maar liefst achttien maanden wanneer de economie zich herstelt. In de huidige situatie betekent dit dat organisaties die hun IT achter laten lopen op de economie, beginnen met een behoorlijke achterstand. Sterker nog: ze kunnen ervoor zorgen dat de volledige economie zich langzamer herstelt. Zo maken ze van hun eigen probleem het probleem van velen.

Het kan ook anders

De ironische kant van het verhaal is, dat IT bedrijven juist kan helpen om op te bloeien tijdens de recessie. Een aansprekend voorbeeld hiervan is een Amerikaanse bank die, door de problemen op de thuismarkt, besloot een nieuwe opkomende markt aan te boren door een Zuid-Amerikaanse financiële instelling over te nemen. Door zijn eigen geavanceerde IT-omgeving te koppelen aan het systeem van de nieuwe bank, was het mogelijk allerlei bancaire producten direct aan te bieden in een compleet nieuwe markt. Deze markt was absoluut rijp voor deze producten.

Door technologie slim in te zetten, gaf de Amerikaanse bank de medewerkers van zijn nieuwe Zuid-Amerikaanse dochter ook toegang tot samenwerkingstools, ervaren specialisten, begeleidingsgroepen en nieuwe applicaties. Zo konden ze via nieuwe applicaties vragen stellen aan experts en collega’s. Op deze manier werden Zuid-Amerikaanse medewerkers bijgeschoold in de helft van de tijd die er normaal voor staat. Dit tegen een fractie van de kosten die meer conventionele manieren van trainen gekost zouden hebben. Daarnaast bespaarde de financiële instelling zo aanzienlijk op operationele kosten van beide organisaties.

Daling IT-uitgaven

Gartner verwacht dat de IT-uitgaven de rest van dit jaar blijven dalen in de vier gebieden hardware, software, IT-services en telecommunicatie. Volgens Gartner zullen vooral de hardware-uitgaven sterk verminderen. Dit zijn immers vaak de grootste investeringen. Uiteindelijk zal dit leiden tot een stilstand van hardwaregerelateerde projecten. Maar ook zal er minder besteed worden aan besturingssystemen, office-programma’s, middleware, storage en het genereren van digitale content. Gartner verwacht dat met name in de financiële sector en de productiesector het minst wordt geïnvesteerd. Dat vermeldde het onderzoeksbureau in zijn ‘IT Spending Forecast’ van juni 2009. Deze ontwikkeling is angstaanjagend vanwege de invloed die zakelijke IT-uitgaven hebben op het economisch herstel. Toch zijn ze niet verrassend. Deze ontwikkelingen weerspiegelen de trend dat IT door CIO’s en/of hun werkgevers gezien wordt als een noodzakelijke investering in plaats van als een strategische businesstool.

De CIO-schaal

Hoe gaan CIO’s om met deze ontwikkelingen als gevolg van de economische recessie? Dat doen ze op drie manieren. Daarom maak ik onderscheid tussen drie typen CIO’s.

CIO type A is conservatief. Hij werkt in een organisatie die de businesswaarde van IT niet kent. Zijn werkgever verwacht dat hij bezuinigt tijdens de recessie en dat hij alleen investeert wanneer dit leidt tot verdere kostenbesparingen.

CIO type B werkt onder een directie die gedeeltelijk bekend is met de toegevoegde waarde die IT kan opleveren. Terwijl hij investeert om verder te bezuinigen, maakt hij ook schoon schip. Hij bereidt de IT-omgeving voor op nieuwe projecten die een behoorlijke impact op de systemen kunnen hebben. Deze nieuwe projecten kan hij dan snel opstarten wanneer de economie weer aantrekt.

CIO type C weet dat hij de recessie ook kan benutten als een periode om zijn systemen te herstructureren. Deze staan immers onder minder druk in rustige tijden. Hij denkt ook in businessdoelstellingen en begrijpt dat zijn business draait om processen en systemen. Degene die weet hoe deze processen en systemen optimaal functioneren, is degene die ze faciliteert met IT-middelen. Dat is zijn denkwijze.

Economie

Analisten vertellen ons dat de recessiecycli steeds langer worden. In plaats van eens in de drie jaar is er eens in de zeven jaar een mindere economische periode. Daar komt bij dat de dalen minder diep zijn en de economie zich dus sneller herstelt. Deze uitgerekte cycli hebben invloed op de wijze waarop bedrijven omgaan met technologie en hun investeringen daarin.

Laten we even teruggaan naar eind jaren negentig van de vorige eeuw. Toen stapten veel bedrijven over van mainframes naar clients. Er waren weinig verbindingen tussen systemen of bedrijven. Toen wereldwijd angst ontstond over de millenniumbug (Y2K), werden investeringen verplaatst. IT-segmenten die niet met ‘het jaar 2000’ te maken hadden, kregen minder inkomsten binnen. In de twee jaar erna (tot eind 2002) domineerde het internet de investeringsbeslissingen. Alles moest geschikt worden gemaakt voor het web. Investeringen vonden gehaast, willekeurig en ongestructureerd plaats.

In de afgelopen acht jaar heeft de IT-sector de fase van volwassenheid bereikt. Steeds meer organisaties realiseren zich dat IT een strategische en niet alleen een tactische waarde heeft. Eerdergenoemde bank is hier een duidelijk voorbeeld van. Dit resulteert in een groot aantal nieuwe, goed doordachte projecten. Andere projecten zijn juist in de ijskast geplaatst of zelfs helemaal gestopt.

In dit proces krijgen organisaties te maken met diverse uitdagingen. IT-apparatuur is verouderd en steeds lastiger kosteneffectief te ondersteunen. Oudere systemen voldoen niet aan Sarbanes-Oxley of zijn niet volgens best practices te configureren. Bedrijven lopen hierdoor het risico niet te voldoen aan regelgeving. Bovendien ondersteunen deze oudere systemen geen ‘rich content’ of spraak- of videoconferencing.

Eigenlijk is deze recessie dus een welkome adempauze en hèt moment om orde op zaken te stellen. Gebruik deze periode van minimale systeembelasting om te herstructureren. Toch is dit niet genoeg om een bedrijf klaar te maken voor groei, ongeacht het economische klimaat. CIO type C begrijpt dit. Hij heeft daarom waar mogelijk al bezuinigd voordat de economische recessie begon. Ook heeft hij al investeringen gedaan die leiden tot kostenbesparingen, en de IT-systemen al opgeschoond. Momenteel investeert hij in IT, puur ter ondersteuning van de business.

Eigenlijk is CIO type C geen CIO meer. Hij is meer een COO van de IT, die leidinggeeft aan de uitvoering van het strategische groeiplan. Zijn bedrijf is klaar voor de naderende economische groei en een van de eerste die hiervan zullen profiteren. Met tevreden aandeelhouders als resultaat.

Ettienne Reinecke is Chief Technology Officer bij Dimension Data